‘Het is nooit te vroeg voor hulp’

Twee jaar geleden stond de deurwaarder bij Dylan (28) op de stoep. Vanaf toen heeft hij open kaart gespeeld naar zijn vriendin en familie; hij had geen overzicht op het geld dat er elke maand in en uitging. Na wat omzwervingen kwam hij bij de ‘Thuisadministratie’ van Humanitas terecht en vanaf juni 2015 hielp vrijwilliger Ton (57), Dylan wekelijks met het op orde krijgen en houden van zijn geldzaken. Met Ton en coördinator van Thuis Administratie, Marianne Klein (38) ga ik op de koffie bij Dylan en zijn vriendin Suzanne (27) om te horen hoe het nu gaat en wat zij aan de hulp van Ton hebben gehad.

Het regent zacht als Ton, Marianne en ik op een dinsdagmiddag over de portiekgalerij in Heerhugowaard Noord lopen.

‘Hé, dat is nieuw!’ grijnst Ton en wijst naar het ‘Te koop’ bord.
In de gang begroeten Dylan en Suzanne, Ton hartelijk.
‘Moeten jullie me wat vertellen?’ vraagt Ton terwijl hij zijn jas uittrekt.
Suzanne lacht: ‘Nee hoor, nog niet. Maar de plannen zijn er!’

Aan de late kant
We gaan aan een hoge tafel in de woonkeuken, nadat twee katten van de stoelen zijn geveegd. Dylan zet koffie en schuift als laatste zelf met een grote glimlach aan.
‘Dit is zo’n verschil met twee jaar geleden, ongelofelijk!’ zegt Marianne.
‘Ja, toen zat ik er denk ik niet zo relaxed bij,’ beaamt Dylan.

Hij vertelt dat hij ‘relatief aan de late kant’ was. Hij had een vaste baan bij de supermarkt, woonde net samen met Suzanne, had zijn huis officieel onderverhuurd aan iemand anders, en toen stond daar eind 2014, de deurwaarder op de stoep. ‘Dat was het omslagpunt, ik kon het niet maken tegenover diegene dat hij uit huis moest door mij.’
Dylan besloot eerlijk te zijn tegen zijn ouders en zijn vriendin.
Suzanne kijkt bedrukt.
Dylan: ‘Dat had ik veel eerder moeten doen.’

Motivatie
Samen kwamen ze erachter dat Dylan in totaal een schuld van zo’n 25.000 euro had. ‘Zorgverzekering, belasting, energie, PL’tje (persoonlijke lening, red.) en deurwaarderskosten.’ Suzanne: ‘We hadden een boete van 60 euro waar we uiteindelijk 1200 euro voor moesten betalen!’

De gemeente Heerhugowaard verwees Dylan door naar HalteWerk, daar zonk de moed hem in de schoenen: ‘Op de eerste bijeenkomst dacht ik: “Daar wil ik niet bij horen.”
‘Waarom niet?’ vraag ik.
‘Omdat het een stel paupers waren! Het was iedereens schuld, behalve van hen. Daar kon ik me niet in vinden.’

Een paar maanden later, waarin de schulden doorliepen, besloot Dylan, contact met Humanitas op te nemen.
Dylan: ‘Ik weet nog heel goed wat je zei: “Het is bij jullie vijf voor twaalf, maar het kan nog zonder schuldhulpsanering.’
Marianne knikt: ‘Omdat je een vast inkomen had. Ik zei: “Als je er echt voor gaat, lukt het, anders niet.” Alles valt of staat met de motivatie van mensen, niet per definitie met de grote van het bedrag.’

‘En toen kwam Ton!’
Dylan slaat Ton op zijn schouder.
Ton lacht.
‘Ja, Ton leek me een goede match met Dylan en Suzanne. Ik weet dat hij heel stipt en gestructureerd is en veel met Excel overzichten werkt, dat zagen jullie ook zitten,’ herinnert Marianne zich.
Dylan knikt enthousiast.
Suzanne: ‘Maar nu heb ik wel een papieren kasboek hoor! Ik werd gek van Excel.’
Ton: ‘Maar je snapte het wel!’
Suzanne knikt zuchtend.

Daar is de prullenbak
Wat veranderde er toen Ton kwam?
Dylan vertelt dat Ton een keer in de week kwam en dat het wel echt zo is dat vreemde ogen dwingen. ‘Ik deed het natuurlijk voor mezelf, maar als ik een keer niet had gedaan wat we hadden afgesproken, zorgde ik dat het de volgende week wel gedaan was.’
Ton: ‘Ik kom niet voor Jan met de korte achternaam.’

Dylan en Ton begonnen met het maken van een overzicht van wat Dylan nou precies waar aan uit gaf (‘Ik deed boodschappen waar normaal een gezin met zes kinderen van kan eten – ja en de kroeg’). Suzanne was eerst wat passief betrokken, maar deed steeds meer mee.
Toen het overzicht er min of meer was, begonnen Ton, Dylan en Suzanne met een kasboek met daarin precies wat ze waaraan uitgaven. Dat hebben ze nog steeds, maar ze zijn nu bijna uit de schulden.
Dylan: ‘Hoewel ik laatst weer leuk nieuws van de Belastingdienst kreeg: Zorgtoeslag over 2012 die ik moet terugbetalen.’
Ton schudt zijn hoofd: ‘Daar word je toch kriegel van!’
Dylan: ‘Maar ik heb gelijk gebeld en gevraagd hoe het zit. Vroeger – hij stopt even en lacht: ‘Hoor mij nou!’ – vroeger dacht ik als ik een blauwe envelop zag: “Daar is de prullenbak!”
Ton: ‘Ja, dat is ook wat je als vrijwilliger leert. Hoe je dat soort gesprekken voert en dat je het beter gelijk kunt doen.’

Marianne is blij om dat te horen en het bevestigt onderzoek naar de resultaten van Thuisadminstratie. Een groot deel van het succes van de Thuisadministratie zit in het feit dat mensen zelf de regie houden op hun administratie tijdens de ondersteuning met de vrijwilliger, aldus Marianne.

Volhouden
‘Wat was het moeilijkste aan die periode waarin jullie alles op orde moesten krijgen?’ vraag ik.
Dylan en Suzanne zijn even stil.
Dylan: ‘Het is natuurlijk nooit leuk om over schuld te praten. Het is iets van jou, het is privé. Ik had het zelfs niet aan Suzanne verteld. Dat is ook een moeilijk moment voor je relatie. De drempel ligt heel hoog om het aan jezelf toe te geven.’
Suzanne: ‘En als je het toegegeven hebt, moet je volhouden.’
Dylan: ‘Ja dat was wel heel lastig. Vrienden blijven je mee vragen: “Ga mee jongen, wij betalen wel.” Maar dat doe ik niet. Ik heb het zelf veroorzaakt en ik moet het zelf oplossen.’
Suzanne: ‘Ik weet nog een moment dat er weer een deurwaarder voor de deur stond. Die kwam zeggen dat we alles betaald hadden. Ik kreeg bijna een hartverzakking.’
Dylan: ‘Ja, het heeft zoveel invloed op je hele leven.’
Suzanne: ‘Het staat gewoon stil. Het staat echt stil. Je kan niet nadenken over kinderen, over verhuizen, over vakantie. Niets.’

Iedereen laat die woorden even bezinken.

‘En nu ben ik voor mezelf begonnen als loodgieter!’ grijnst Dylan.
‘En gaan we misschien verhuizen!’ vult Suzanne aan.
‘Komt het eigenlijk wel eens voor dat mensen zich te vroeg voor de Thuisadministratie bij Humanitas melden?’ vraag ik Marianne uit nieuwsgierigheid.
‘Het is nooit te vroeg voor hulp, als je behoefte hebt aan iemand die twee of drie keer meekijkt is dat ook goed,’ stelt Marianne resoluut.

Dylan valt haar bij: ‘Hoe eerder je er bij bent, hoe beter. Dat weet ik nu.’

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s